‘ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ ಸಾಧಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಎರಡು ಮಸೂದೆಗಳಾದ ‘ಸಂವಿಧಾನದ 129 ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2024’ ಮತ್ತು ‘ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಾನೂನುಗಳ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2024’ ಅನ್ನು ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಸಂಸದೀಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವ (ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಸ್ತುವಾರಿ), ಅರ್ಜುನ್ ರಾಮ್ ಮೇಘವಾಲ್ ಅವರು 2024 ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 17 ರಂದು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಿದರು. ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಈ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸರಳ ಬಹುಮತದಿಂದ ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು. ಮತದಾನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ, 269 ಸಂಸದರು ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಪರವಾಗಿ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದರೆ, 198 ಸಂಸದರು ಅವುಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದರು (ಇಲ್ಲಿ, ಇಲ್ಲಿ). ಇದರ ನಡುವೆ, ಈ ಮಸೂದೆಗಳ ಮಂಡನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮತ ವಿಭಜನೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಟಿವಿ ಚಾನೆಲ್ನ ಗ್ರಾಫಿಕ್ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ವೈರಲ್ ಆಗುತ್ತಿದೆ, ಲೋಕಸಭೆಯು ‘ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ‘ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದೆ (ಇಲ್ಲಿ, ಇಲ್ಲಿ, ಇಲ್ಲಿ, ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿ) ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಫ್ಯಾಕ್ಟ್ ಚೆಕ್:
17 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2024 ರಂದು ಲೋಕಸಭೆಯು ‘ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ‘ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ‘ಸಂವಿಧಾನದ 129 ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2024’ ಮತ್ತು ‘ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಾನೂನುಗಳ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2024’ ಅನ್ನು ಸರಳ ಬಹುಮತದಿಂದ ಪರಿಚಯಿಸುವ ನಿರ್ಣಯಗಳನ್ನು ಅದು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು. ಮಸೂದೆಗಳ ಪರವಾಗಿ 269 ಸಂಸದರು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದರೆ, ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ 198 ಸಂಸದರು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದರು. ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲು ವಿಶೇಷ ಬಹುಮತದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ, ಅಂದರೆ ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು ಸದಸ್ಯರು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಮಸೂದೆಗಳ ಪರವಾಗಿ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಬೇಕು. ಆದ್ದರಿಂದ ವೈರಲ್ ಗ್ರಾಫಿಕ್ ಮತ್ತು ಪೋಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಹೇಳಿಕೆಯು ತಪ್ಪುದಾರಿಗೆಳೆಯುತ್ತದೆ.
17 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2024 ರಂದು, ಲೋಕಸಭೆಯು ‘ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ‘ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ ಸಾಧಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ‘ಸಂವಿಧಾನ 129 ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2024‘ ಮತ್ತು ‘ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಾನೂನುಗಳ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2024’ ಎಂಬ ಎರಡು ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಲೋಕಸಭೆ ಸರಳ ಬಹುಮತದೊಂದಿಗೆ ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು. ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಖಾತೆ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವ ಅರ್ಜುನ್ ರಾಮ್ ಮೇಘವಾಲ್ ಅವರು ಈ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಮಂಡಿಸಿದರು.
ನಾವು 2024 ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 17 ರಂದು ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಾರ್ಯಕಲಾಪಗಳನ್ನು (ಇಲ್ಲಿ, ಇಲ್ಲಿ) ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ್ದೇವೆ ಮತ್ತು ‘ಸಂವಿಧಾನ 129 ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2024’ ಮತ್ತು ‘ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಾನೂನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2024’ ಎಂಬ ಎರಡು ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಸರಳ ಬಹುಮತದೊಂದಿಗೆ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಮಸೂದೆಯ ಪರವಾಗಿ 269 ಸಂಸದರು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದರೆ, ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ 198 ಸಂಸದರು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದರು. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಮಾಹಿತಿಗಳಿಂದ, ಲೋಕಸಭೆಯು 2024 ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 17 ರಂದು ‘ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ಬದಲಿಗೆ, ಲೋಕಸಭೆಯು ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.
ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ ‘ಸಂವಿಧಾನದ 129 ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2024’ ಮತ್ತು ‘ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಾನೂನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2024’ ಅನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿ ವೀಕ್ಷಿಸಬಹುದು.
ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲು ವಿಶೇಷ ಬಹುಮತದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ, ಅಂದರೆ, ಸದನದಲ್ಲಿ ಹಾಜರಿರುವ ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು ಸದಸ್ಯರು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಮಸೂದೆಗಳ ಪರವಾಗಿ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಬೇಕು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ನಿರ್ಣಯಗಳನ್ನು ಸರಳ ಬಹುಮತದಿಂದ ಅನುಮೋದಿಸಬಹುದು, ಅಂದರೆ, ಸದನದಲ್ಲಿ ಹಾಜರಿರುವ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸದಸ್ಯರು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ (ಇಲ್ಲಿ) ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಪರವಾಗಿ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಬೇಕು.
ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆಗಳು:
ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಅನುಚ್ಛೇದ 368 ಎರಡು ರೀತಿಯ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಮೊದಲ ವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ (ಲೋಕಸಭೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಸಭೆ) ವಿಶೇಷ ಬಹುಮತದ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ, ಎರಡನೇ ಪ್ರಕಾರಕ್ಕೆ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಬಹುಮತದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟು ರಾಜ್ಯಗಳ ಕನಿಷ್ಠ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಅನುಮೋದನೆಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಸಂವಿಧಾನದ 368 (2) ನೇ ವಿಧಿಯ ನಿಬಂಧನೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾದ ನಿರ್ಣಾಯಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಸಂಸತ್ತಿನ ಉಭಯ ಸದನಗಳು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ನಂತರ, ಕನಿಷ್ಠ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ರಾಜ್ಯ ಶಾಸಕಾಂಗಗಳು (ಇಲ್ಲಿ, ಇಲ್ಲಿ) ಅನುಮೋದಿಸಬೇಕು.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಮಹಿಳಾ ಮೀಸಲಾತಿ ಮಸೂದೆ 2023 (ಸಂವಿಧಾನ (ನೂರ ಇಪ್ಪತ್ತೆಂಟನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಮಸೂದೆ, 2023) ಅನ್ನು ಸಂಸತ್ತಿನ ಉಭಯ ಸದನಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಬಹುಮತದೊಂದಿಗೆ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮಸೂದೆಯ ಪರವಾಗಿ 453 ಸಂಸದರು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದರೆ, ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಇಬ್ಬರು ಸಂಸದರು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದರು. ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮಸೂದೆಯ ಪರವಾಗಿ 214 ಸಂಸದರು ಮತ ಚಲಾಯಿಸಿದರೆ, ಯಾರೂ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಮತ ಚಲಾಯಿಸಲಿಲ್ಲ. ಮಹಿಳಾ ಮೀಸಲಾತಿ ಮಸೂದೆ 2023 ರ ಅಂಗೀಕಾರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಲೋಕಸಭೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ ಕಾರ್ಯಕಲಾಪಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿ ವೀಕ್ಷಿಸಬಹುದು.
‘ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ ಎಂದರೇನು?
ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಈ ಮಸೂದೆಗಳು ಭಾರತೀಯರು ಲೋಕಸಭೆ ಮತ್ತು ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಗಳೆರಡರಲ್ಲೂ – ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲು – ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ, ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಮತ ಚಲಾಯಿಸುವುದನ್ನು ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2023 ರಲ್ಲಿ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಮಾಜಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ರಾಮ್ ನಾಥ್ ಕೋವಿಂದ್ ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿತು. ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಮಿತ್ ಶಾ, ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ ಮಾಜಿ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕ ಗುಲಾಂ ನಬಿ ಆಜಾದ್, ಹಣಕಾಸು ಆಯೋಗದ ಮಾಜಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಎನ್.ಕೆ.ಸಿಂಗ್, ಲೋಕಸಭೆಯ ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಸುಭಾಷ್ ಸಿ.ಕಶ್ಯಪ್, ಹಿರಿಯ ವಕೀಲ ಹರೀಶ್ ಸಾಳ್ವೆ ಮತ್ತು ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯ ವಿಚಕ್ಷಣಾ ಆಯುಕ್ತ ಸಂಜಯ್ ಕೊಠಾರಿ ಸಮಿತಿಯ ಇತರ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಸಚಿವಾಲಯದ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವ (ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಸ್ತುವಾರಿ) ಶ್ರೀ ಅರ್ಜುನ್ ರಾಮ್ ಮೇಘವಾಲ್ ಅವರು ವಿಶೇಷ ಆಹ್ವಾನಿತರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಡಾ. ನಿತಿನ್ ಚಂದ್ರ ಅವರು ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಮಾರ್ಚ್ 14, 2024 ರಂದು, ಸಮಿತಿಯು ತನ್ನ ವ್ಯಾಪಕವಾದ 18,626 ಪುಟಗಳ ವರದಿಯನ್ನು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ದ್ರೌಪದಿ ಮುರ್ಮು ಅವರಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿತು, ಇದು ಲೋಕಸಭೆ ಮತ್ತು ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಗಳನ್ನು ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ (ಇಲ್ಲಿ) ನಡೆಸಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತು.
ಸಮಿತಿಯು ತನ್ನ ವರದಿಯಲ್ಲಿ, ಸರ್ಕಾರ, ವ್ಯವಹಾರಗಳು, ಕಾರ್ಮಿಕರು, ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು, ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು, ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಮಧ್ಯಸ್ಥಗಾರರ ಮೇಲೆ ಹಾಕಲಾದ ಹೊರೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದೆ. ಈ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು, ಸಮಿತಿಯು ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಿತು. ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ, ಲೋಕಸಭೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ವಿಧಾನಸಭೆಗಳಿಗೆ ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲು ಅದು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತು. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ಪುರಸಭೆಗಳು ಮತ್ತು ಪಂಚಾಯತ್ ಚುನಾವಣೆಗಳನ್ನು ಲೋಕಸಭೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ವಿಧಾನಸಭೆಗಳ ಚುನಾವಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸಲು ಅದು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿತು, ಮೊದಲನೆಯದನ್ನು 100 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಸುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಯ ವರದಿಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದು. ‘ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, 2024 ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 17 ರಂದು ಲೋಕಸಭೆಯು ‘ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ‘ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಂದು ಚುನಾವಣೆ’ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಎರಡು ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಸರಳ ಬಹುಮತದಿಂದ ಪರಿಚಯಿಸುವ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.
ನಿಮಗೆ ಯಾವುದೇ ಸುದ್ದಿ, ಫೋಟೋ, ವಿಡಿಯೋ ಬಗ್ಗೆ ಸಂದೇಹ ಬಂದರೆ ಕನ್ನಡ ಫ್ಯಾಕ್ಟ್ಚೆಕ್ ವಾಟ್ಸಾಪ್ ನಂಬರ್ಗೆ 7892502991 ಕಳಿಸಿ. ಸತ್ಯ ತಿಳಿಸುತ್ತೇವೆ.
